Boeken

De alde dyk

13 Aug 2014, Posted by Anneke in boeken

Friesland [frislɑnt] Fries en officieel: Fryslân is een provincie in het noorden van Nederland. Friesland telt 647.239 inwoners (30 september 2012). De hoofdstad is Leeuwarden. Zowel het Fries als het Nederlands heeft in de provincie de status van bestuurstaal. In het oosten wordt Fryslân begrensd door Groningen en Drenthe, in het zuiden door de provincies Overijssel en Flevoland, in het zuidwesten door het IJsselmeer en in het westen en noorden door de Waddenzee (buiten de Waddeneilanden door de Noordzee). Door de Afsluitdijk is Fryslân verbonden met Noord-Holland. De Friese waddeneilanden Vlieland, Terschelling, Ameland en Schiermonnikoog zijn bereikbaar met veerdiensten vanuit Harlingen naar Vlieland en Terschelling, vanaf Holwerd naar Ameland en vanaf Lauwersoog naar Schiermonnikoog.

In de Middeleeuwse historiografie werd algemeen aangenomen dat Fryslân zijn naam dankte aan een legendarische stichter genaamd Friso, even zoals Groningen gesticht zou zijn door een zekere Gruno. Een wonderlijker verklaring voor de naam geeft het zogenoemde Oude Goudse Kroniekje (ca. 1450). Daarin wordt verhaald hoe keizer Valentinisnus den Rijn neder quam … inder wilder Neder Sassen lant … ende om dattet soo couden lant is, soo dedent die Romeynen Vrieslant hieten. Recenter is de veronderstelling dat de volksnaam Fries oorspronkelijk verwees naar krulharen. Op 1 januari 1997 werd de officiële naam van de provincie door de Friese Provinciale Staten veranderd van ‘Friesland’ in ‘Fryslân’. In november 2004 besloot het Ministerie van Binnenlandse Zaken erop toe te zien dat de officiële naam in overheidsstukken ook consequent wordt gebruikt. In het Nederlandse taalgebruik blijft over het algemeen de naam Friesland in gebruik. Fryslân is echter de officiële naam. It Heitelân (Nederlands: Het vaderland) is voor Friezen om utens, Friezen die buiten Friesland wonen, een veel gebruikte term om de provincie Friesland aan te duiden. Het wordt vaak gebruikt om de sterke band met Friesland aan te geven.

download deel 1